Πριν από μερικά χρόνια είχα σταματήσει σχεδόν ολοκληρωτικά να διαβάζω. Ένα read block που κράτησε κοντά τρία χρόνια με είχε απομακρύνει από μια συνήθεια που κάποτε θεωρούσα αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μου. Τότε, εντελώς τυχαία, βρέθηκε στα χέρια μου η Κόρη του Δάσους.

Δεν ήξερα ούτε τον συγγραφέα, ούτε τι ακριβώς να περιμένω από έναν νέο Έλληνα δημιουργό επικής φαντασίας. Ξέρω όμως τι συνέβη μετά. Διάβασα ξανά με ανυπομονησία. Άρχισα να περιμένω πότε θα βρω χρόνο για το επόμενο κεφάλαιο. Θυμήθηκα γιατί αγαπούσα τόσο πολύ το φανταστικό.

Αν λοιπόν χρωστάω κάτι στον Όλαφ, είναι ότι μου θύμισε μια πλευρά του εαυτού μου που είχα σχεδόν ξεχάσει.

Από εκείνο το σημείο και έπειτα η τύχη τα έφερε έτσι ώστε να γνωρίσω και τον ίδιο τον Αλέξανδρο Λειβαδιώτη. Μέσα από αυτή τη γνωριμία είχα την τιμή να παρακολουθήσω ως beta reader την πορεία του Παγωμένου Θρόνου από τα πρώτα του στάδια μέχρι την τελική του μορφή. Γι’ αυτό ίσως μπορώ να εκτιμήσω περισσότερο από τον μέσο αναγνώστη πόση δουλειά, πόσες διορθώσεις και πόση εξέλιξη κρύβονται πίσω από τις σελίδες αυτού του βιβλίου.

Και το αποτέλεσμα δικαιώνει απόλυτα αυτή την προσπάθεια.

Αν η Κόρη του Δάσους ήταν το βιβλίο της γνωριμίας με τη Μόντεργιορντ, ο Παγωμένος Θρόνος είναι το βιβλίο που αποδεικνύει ότι αυτός ο κόσμος ήρθε για να μείνει. Ο Λειβαδιώτης δείχνει πολύ μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση στη γραφή του και μοιάζει να έχει πλέον βρει ακριβώς τον βηματισμό που χρειάζεται η ιστορία του. Δεν αισθάνεται την ανάγκη να σταματήσει διαρκώς για να εξηγήσει τον κόσμο του στον αναγνώστη. Οι βάσεις έχουν ήδη μπει και πλέον το επίκεντρο μεταφέρεται εκεί που πρέπει: στους χαρακτήρες, στις επιλογές τους και στις συνέπειες αυτών των επιλογών.

Το μεγαλύτερο κέρδος του βιβλίου είναι, κατά τη γνώμη μου, η δομή του. Ο Όλαφ παραμένει η καρδιά της ιστορίας, όμως δεν είναι πλέον ο μοναδικός άξονας γύρω από τον οποίο περιστρέφονται τα πάντα. Οι παράλληλες αφηγηματικές γραμμές δίνουν νέα προοπτική στον κόσμο και επιτρέπουν στον αναγνώστη να δει γεγονότα και εξελίξεις μέσα από διαφορετικά μάτια. Το αποτέλεσμα είναι μια ιστορία με μεγαλύτερο εύρος, περισσότερη πολυπλοκότητα και σαφώς υψηλότερο αφηγηματικό βάθος από εκείνο του πρώτου βιβλίου.

Παράλληλα, ο ίδιος ο Όλαφ βρίσκεται ίσως στο πιο ενδιαφέρον σημείο της μέχρι τώρα πορείας του. Δεν παρακολουθούμε πλέον ένα παιδί που προσπαθεί απλώς να επιβιώσει. Παρακολουθούμε έναν άνθρωπο που καλείται να αναλάβει ευθύνες τις οποίες ποτέ δεν ζήτησε, να σηκώσει βάρη που μοιάζουν δυσανάλογα για οποιονδήποτε θνητό και να αποφασίσει τι είδους άντρας θέλει να γίνει. Αυτό είναι που κάνει τον χαρακτήρα του τόσο ενδιαφέρον. Δεν είναι αλάνθαστος. Δεν είναι ανίκητος. Δεν είναι ο τυπικός ήρωας που όλα λειτουργούν υπέρ του. Κάνει λάθη, αμφιβάλλει, θυμώνει, πληγώνεται και πολλές φορές βρίσκεται αντιμέτωπος με αποφάσεις που δεν έχουν σωστή απάντηση.

Και κάπου εκεί βρίσκεται και η μεγαλύτερη δύναμη του βιβλίου. Παρότι μιλάμε για επική φαντασία με θεούς, προφητείες, μαγικά κειμήλια, αρχαία πλάσματα και πολέμους που απειλούν ολόκληρα βασίλεια, ο πυρήνας της ιστορίας παραμένει βαθιά ανθρώπινος. Οι χαρακτήρες δεν λειτουργούν ως πιόνια για να εξυπηρετήσουν την πλοκή. Κουβαλούν τις δικές τους πληγές, τις δικές τους φιλοδοξίες και τις δικές τους αποτυχίες. Γι’ αυτό και οι στιγμές έντασης λειτουργούν τόσο αποτελεσματικά. Ο αναγνώστης δεν ενδιαφέρεται μόνο για το ποιος θα νικήσει. Ενδιαφέρεται για το ποιος θα επιβιώσει, ποιος θα λυγίσει και ποιος θα πληρώσει το τίμημα των επιλογών του.

Ένα ακόμη στοιχείο που ξεχώρισα είναι ο ρυθμός. Το βιβλίο κινείται συνεχώς προς τα εμπρός. Δεν υπάρχουν μεγάλα νεκρά διαστήματα ούτε κεφάλαια που δίνουν την αίσθηση ότι υπάρχουν απλώς για να αυξήσουν τον όγκο του κειμένου. Κάθε εξέλιξη οδηγεί στην επόμενη, κάθε αποκάλυψη ανοίγει νέα ερωτήματα και σχεδόν κάθε φορά που πίστευα ότι μπορούσα να προβλέψω την πορεία της ιστορίας, ο συγγραφέας έβρισκε τρόπο να με διαψεύσει.

Αυτό όμως που εκτίμησα περισσότερο είναι ότι ο Παγωμένος Θρόνος δεν προσπαθεί να γίνει κάτι που δεν είναι. Δεν κυνηγάει τις τάσεις της αγοράς, ούτε επιχειρεί να μιμηθεί επιτυχημένες ξένες συνταγές. Είναι μια ιστορία που πατάει με αυτοπεποίθηση πάνω στις ρίζες της κλασικής επικής φαντασίας. Έχει ήρωες που δοκιμάζονται, θεούς που επηρεάζουν τις ζωές των ανθρώπων, θρύλους, κατάρες, παλιές έχθρες, αδελφικές σχέσεις, μάχες και προφητείες. Και όλα αυτά παρουσιάζονται με τρόπο που δείχνει ότι ο συγγραφέας αγαπά πραγματικά το είδος που υπηρετεί.

Υπάρχουν ακόμη πλευρές της μυθολογίας της Μόντεργιορντ που θα ήθελα να δω να αναπτύσσονται περισσότερο στα επόμενα βιβλία. Το πάνθεον, οι αρχαίες παραδόσεις και ορισμένες πτυχές της ιστορίας του κόσμου κρύβουν ακόμη πολλά μυστικά. Ωστόσο, αυτή τη φορά δεν ένιωσα ότι πρόκειται για κενά. Περισσότερο μοιάζουν με πόρτες που ο συγγραφέας έχει επιλέξει να αφήσει μισάνοιχτες για όσα πρόκειται να ακολουθήσουν.

Κλείνοντας, μπορώ να πω ότι ο Παγωμένος Θρόνος πέτυχε κάτι που σπάνια καταφέρνουν οι συνέχειες. Δεν βασίστηκε στη δυναμική του πρώτου βιβλίου. Δεν αρκέστηκε στο να επαναλάβει όσα λειτούργησαν στην Κόρη του Δάσους. Αντίθετα, πήρε τα θεμέλια που είχαν ήδη χτιστεί και οικοδόμησε πάνω τους κάτι μεγαλύτερο, πιο ώριμο και πιο φιλόδοξο.

Και αν το πρώτο βιβλίο ήταν εκείνο που με έκανε να ξαναγαπήσω το διάβασμα, το δεύτερο είναι εκείνο που με κάνει να περιμένω με ανυπομονησία τη συνέχεια.

Μέχρι τότε, θα είμαι ευγνώμων στον Όλαφ για το ταξίδι που ξεκίνησε πριν από μερικά χρόνια και συνεχίζει ακόμη.